Trong nhóm chat đông người, hãy đọc kỹ những tin trước khi hỏi, chuyện riêng thì nhắn riêng, góp ý ai thì gặp riêng người đó, không chuyển tiếp tin chưa kiểm chứng, và biết im lặng khi câu chuyện bắt đầu căng. Một nhóm chat yên ổn là nhờ nhiều người biết lúc nào không cần nói.
Chào bạn, đây là Kho Sách Nói. Một chị có con học lớp hai kể rằng mỗi tối nhóm chat phụ huynh có cả trăm tin nhắn. Người hỏi mai mấy giờ vào học, dù cô vừa nhắn ở trên. Người gửi ảnh con được khen. Người than phiền về bài tập. Rồi một tối, hai phụ huynh cãi nhau về chuyện chỗ ngồi của con, cả nhóm im phăng phắc, cô giáo phải lên tiếng. Tập này mình nói về những nhóm chat như vậy, nơi ai cũng thấy hết mọi lời mình nói.
Nhóm chat khác cuộc trò chuyện thường ở đâu?
Nói với một người, lời mình chỉ người đó nghe. Nói trong nhóm, lời mình được hàng chục người đọc, có người đọc ngay, có người đọc sau nửa ngày, mỗi người đọc trong một tâm trạng khác nhau.
Lời trong nhóm cũng ở lại. Nó có thể được chụp lại, chuyển sang nhóm khác, nhắc lại sau vài tháng. Một câu nóng giận lúc nửa đêm có thể theo mình rất lâu.
Trong nhóm đông, tin nhắn trôi rất nhanh. Thông tin quan trọng bị vùi giữa lời chúc mừng, ảnh chụp, câu đùa. Ai cũng than phiền nhóm ồn, nhưng ai cũng góp vào sự ồn đó một chút.
Hiểu những điều này giúp mình nhắn tin trong nhóm có chủ ý hơn. Không phải nhắn ít đi cho bằng được, mà là nhắn điều cần nhắn ở đúng chỗ.
Đọc kỹ trước khi hỏi, gọn khi nhắn
Trước khi hỏi trong nhóm, kéo lên đọc những tin gần đây hoặc xem tin được ghim. Rất nhiều câu hỏi đã có câu trả lời ở trên. Hỏi lại khiến người phụ trách phải trả lời lần thứ năm, và cả nhóm nhận thêm một thông báo.
Khi cần nhắn, nhắn gọn, gom thành một tin thay vì năm tin ngắn liên tiếp. Mỗi tin là một lần điện thoại của hàng chục người rung lên.
Với những lời chúc mừng, cảm ơn chung, có thể thả một biểu tượng cảm xúc thay vì gõ một tin. Bốn mươi tin cảm ơn cô ạ nối tiếp nhau sẽ đẩy thông tin quan trọng trôi đi mất.
Hạn chế gửi những thứ chỉ liên quan tới một hai người, như ảnh con mình, chuyện riêng của gia đình, quảng cáo hàng mình bán, trừ khi nhóm cho phép. Nhóm lập ra để làm gì thì nên dùng đúng việc đó.
Chuyện riêng nhắn riêng, góp ý gặp riêng
Có những chuyện chỉ liên quan tới mình và một người, như hỏi cô giáo về tình hình học của con, hay hỏi một bà con về việc riêng. Hãy nhắn riêng, đừng hỏi trong nhóm.
Đặc biệt, không bao giờ góp ý, phê bình, trách móc ai đó trong nhóm đông người. Dù mình có lý đến đâu, người bị nhắc trước mặt cả nhóm sẽ thấy bị bẽ mặt, và phản ứng thường là phòng thủ hoặc phản công.
Nếu có điều không hài lòng với giáo viên, với một phụ huynh khác, với một người trong họ, hãy nhắn riêng hoặc gặp trực tiếp. Nói chuyện riêng có cơ hội giải quyết, nói trong nhóm thường chỉ có cơ hội leo thang.
Khen thì có thể khen trong nhóm, nhưng chê thì chê riêng. Nguyên tắc cũ này áp dụng cho mạng xã hội còn đúng hơn ngoài đời.
Không chuyển tin chưa kiểm chứng
Nhóm họ hàng thường là nơi tin đồn lan nhanh nhất: mẹo chữa bệnh, tin cảnh báo đáng sợ, thông tin giật gân. Người chuyển tiếp thường có ý tốt, muốn cả nhà biết để đề phòng.
Nhưng tin chưa kiểm chứng có thể sai, có thể gây hoảng sợ, có thể khiến người lớn tuổi làm theo những cách chữa bệnh nguy hiểm. Trước khi chuyển tiếp, tự hỏi: tin này từ đâu, có nguồn chính thức không.
Với tin về sức khoẻ, thuốc men, hãy nhắc cả nhà hỏi bác sĩ, đừng tự làm theo. Với tin về luật lệ, chính sách, tìm trên trang chính thức của cơ quan có thẩm quyền.
Khi thấy người trong nhà chuyển tin sai, đừng sửa lưng công khai làm họ ngượng. Nhắn riêng, nhẹ nhàng, gửi kèm nguồn đúng. Bác ơi, tin này hình như không đúng, cháu thấy trang chính thức nói thế này ạ.
Biết lúc nào nên im lặng
Khi câu chuyện trong nhóm bắt đầu căng, hai người lời qua tiếng lại, điều tốt nhất mà phần lớn thành viên có thể làm là không thêm dầu vào lửa. Không bình luận, không thả biểu tượng chế giễu, không chụp màn hình gửi đi chỗ khác.
Nếu mình là người trong cuộc, dừng lại trước khi gõ tin tiếp theo. Có cần trả lời ngay không. Trả lời sẽ làm chuyện nhỏ đi hay to ra. Nhiều khi, một câu mình sẽ nhắn riêng với chị là đủ để kéo cuộc tranh cãi ra khỏi nhóm.
Nếu nhóm quá ồn và ảnh hưởng tới tâm trạng, bạn có quyền tắt thông báo, chỉ xem vào giờ nhất định. Không ai bắt bạn phải đọc từng tin ngay khi nó tới.
Một nhóm chat cũng giống một căn phòng có đông người. Người được quý nhất trong phòng thường không phải người nói nhiều, mà là người nói đúng lúc, nói điều có ích, và biết im lặng khi cần.
Câu hỏi thường gặp
Có nên rời khỏi nhóm chat quá ồn?
Với nhóm quan trọng như nhóm lớp của con, nên tắt thông báo thay vì rời, để không bỏ lỡ thông tin cần thiết. Với nhóm không còn liên quan, rời nhóm nhẹ nhàng hoặc nhắn một câu chào là được.
Bị nhắc tên trong nhóm vì một chuyện không vui thì làm sao?
Đừng phản ứng ngay. Trả lời ngắn gọn, lịch sự trong nhóm, kiểu mình sẽ nhắn riêng với chị để trao đổi, rồi nói chuyện riêng. Tránh tranh cãi trước mặt cả nhóm.
Có nên đăng ảnh con người khác trong nhóm lớp?
Nên hỏi ý phụ huynh của các bé trước khi đăng ảnh có mặt con họ. Nhiều gia đình không muốn ảnh con mình lan truyền.
Người lớn tuổi hay gửi tin giả vào nhóm họ hàng thì nhắc thế nào?
Nhắn riêng, nhẹ nhàng, kèm nguồn thông tin đúng. Tránh nói thẳng trước cả họ, vì người lớn tuổi rất ngại bị sửa lưng công khai.
Nhắn tin vào nhóm lúc nửa đêm có bất lịch sự không?
Với tin không gấp, nên chờ tới sáng hôm sau. Nhiều người để điện thoại cạnh giường và sẽ bị đánh thức. Nếu cần gửi ngay, có thể hẹn giờ gửi nếu ứng dụng cho phép.