Tìm bạn mới ở tuổi già dễ nhất là bắt đầu ở những chỗ có nhịp đều đặn, như nhóm tập buổi sáng ở công viên: xuất hiện đều, chào hỏi trước, nhận giúp một việc nhỏ. Tình bạn ở tuổi này lớn lên từ chỗ quen mặt mỗi ngày, không cần những cuộc trò chuyện sâu ngay từ đầu.
Chào bạn, đây là Kho Sách Nói. Có những ông bà chuyển lên ở với con ở một nơi hoàn toàn lạ, có những ông bà ở nguyên chỗ cũ nhưng bạn bè cứ thưa dần. Tập này dành cho cả hai.
Ông cụ ở khu chung cư mới
Ông cụ bảy mươi hai tuổi, chuyển lên thành phố ở với con trai sau khi bà mất. Ở quê, ông có cả xóm, có hội cờ tướng, có bạn chiến đấu cũ. Ở đây, ông không quen ai.
Mấy tuần đầu, ông ngồi trong căn hộ, xem ti vi, nhìn ra cửa sổ. Con trai rủ xuống sân chơi, ông bảo xuống làm gì, có ai quen đâu.
Một sáng ông không ngủ được, xuống công viên trước giờ con dậy. Ông thấy một nhóm chừng hai mươi người đang tập dưỡng sinh theo nhạc. Ông đứng xem từ xa. Sáng hôm sau ông lại xuống, đứng gần hơn một chút. Sáng thứ ba, một bà trong nhóm vẫy tay: ông ra tập cùng cho vui.
Ông cụ trong chuyện là nhân vật hư cấu. Nhưng cái vẫy tay ấy thì có thật ở rất nhiều công viên mỗi sáng.
Vì sao kết bạn ở tuổi già khó hơn?
Hồi trẻ, bạn bè đến từ trường học, chỗ làm, những nơi mình buộc phải có mặt hằng ngày. Về già, không còn nơi nào buộc phải có mặt, nên cũng ít dịp quen người mới.
Người già cũng hay ngại. Ngại bị coi là làm quen, ngại mình chậm chạp, ngại người ta đã có nhóm rồi. Có người nghĩ ở tuổi này còn kết bạn làm gì.
Nhưng bạn bè ở tuổi già lại quan trọng hơn bao giờ hết. Con cái đi làm cả ngày, người bạn đời có khi đã đi trước. Một người bạn để chào buổi sáng, để hỏi hôm nay có khoẻ không, giữ cho mỗi ngày không trôi qua trong im lặng.
Tin vui là ở tuổi này, tình bạn không cần nhiều. Vài người quen để gặp đều đặn đã đủ làm cuộc sống khác đi.
Xuất hiện đều đặn
Điều quan trọng nhất không phải là nói chuyện hay, mà là có mặt đều. Người ta quen mình vì thấy mình mỗi ngày, cùng một giờ, cùng một chỗ.
Nhóm tập buổi sáng là chỗ lý tưởng vì nó có nhịp. Cũng có thể là nhóm đi bộ quanh hồ, nhóm đánh cờ ở góc công viên, lớp hát, buổi sinh hoạt của hội người cao tuổi phường, hay chùa, nhà thờ nếu đó là nơi mình thấy gần gũi.
Hãy chọn một chỗ và đến đều trong ít nhất vài tuần. Đừng bỏ sau vài lần vì chưa thấy thân ai. Quen mặt cần thời gian, và thường thì sau khoảng một tháng, người ta bắt đầu hỏi sao hôm qua ông không ra.
Câu hỏi ấy là dấu hiệu mình đã có chỗ trong nhóm.
Chào trước, hỏi một câu nhỏ
Người già hay chờ người khác chào trước. Hãy đổi lại: mình chào trước. Một câu chào buổi sáng, kèm một nụ cười, không tốn gì mà mở được nhiều cửa.
Rồi hỏi một câu nhỏ, cụ thể. Bà tập ở đây lâu chưa. Bài này tên là gì. Ông quê ở đâu. Câu hỏi về quê thường mở được câu chuyện dài, vì người già ai cũng có một quê để kể.
Đừng vội kể hết chuyện mình, đừng vội than. Những ngày đầu, nghe nhiều hơn nói. Người ta thích ở cạnh người biết nghe.
Ông cụ trong chuyện đã quen được một ông cùng tuổi chỉ nhờ câu hỏi ông quê ở đâu. Hoá ra hai ông cùng một tỉnh, cùng từng đi bộ đội ở một vùng. Từ đó, sáng nào hai ông cũng tập xong ngồi uống nước với nhau.
Nhận giúp một việc nhỏ
Cách nhanh nhất để thành người trong nhóm là nhận một việc nhỏ. Mang loa ra, cất loa về, đến sớm quét chỗ tập, giữ danh sách số điện thoại, đi thăm khi ai trong nhóm ốm.
Ông cụ nhận việc mỗi sáng xách chiếc loa từ nhà người trưởng nhóm ra công viên. Việc nhỏ, nhưng từ đó ai cũng biết ông, và ông thấy mình có ích.
Con cái có thể giúp bằng cách đưa bố mẹ ra những chỗ như thế vài lần đầu, giới thiệu, rồi lui lại. Đừng thay bố mẹ kết bạn, chỉ mở cửa thôi.
Một năm sau, ông cụ có một nhóm bạn đi tập, một ông bạn thân cùng quê, và một lịch tuần kín những buổi cờ, buổi hát. Con trai ông bảo, giờ muốn gặp bố phải hẹn trước.
Khi ở nguyên chỗ cũ mà bạn bè cứ thưa dần
Không phải ai cũng chuyển nhà. Có những ông bà ở nguyên con phố cũ, nhưng bạn bè cứ thưa dần, người theo con đi xa, người yếu không ra khỏi nhà được, người đã đi trước.
Với những người như thế, nhóm tập buổi sáng cũng là một cánh cửa, chỉ là nhìn nó bằng con mắt khác. Ở đó thường có người trẻ hơn mình mười tuổi, những người mới về hưu đang tìm bạn. Kết bạn với người kém tuổi giúp vòng bạn bè không co lại theo năm tháng.
Cũng đừng bỏ những người bạn cũ không còn ra ngoài được. Một cuộc gọi, một lần ghé thăm mang theo gói chè, là cách giữ một tình bạn mấy chục năm.
Bạn cũ giữ lại ký ức, bạn mới mang tới nhịp ngày. Ở tuổi già, có cả hai là một phúc lớn.
Câu hỏi thường gặp
Người già chuyển nhà theo con làm sao để có bạn?
Tìm một chỗ có nhịp đều đặn như nhóm tập buổi sáng, đi bộ, đánh cờ hay hội người cao tuổi, đến đều đặn vài tuần và chủ động chào hỏi.
Người già ngại kết bạn thì bắt đầu thế nào?
Bắt đầu bằng việc có mặt đều, chào trước, hỏi một câu nhỏ như ông bà quê ở đâu. Không cần trò chuyện sâu ngay, quen mặt sẽ thành quen người.
Con cái giúp bố mẹ tìm bạn thế nào?
Đưa bố mẹ đến những nơi sinh hoạt vài lần đầu, giới thiệu rồi để bố mẹ tự đi. Đừng làm thay, chỉ mở cửa.
Ở tuổi già có cần nhiều bạn không?
Không cần nhiều. Vài người quen gặp đều đặn và một hai người bạn thân đã đủ làm mỗi ngày bớt cô đơn.
Tham gia nhóm rồi mà chưa thân ai thì sao?
Hãy kiên nhẫn đến đều ít nhất vài tuần và nhận một việc nhỏ trong nhóm. Được người khác cần tới là cách nhanh nhất để thành người trong nhóm.