Truyện ngắn hôm nay kể về một cô gái bán xăng ca đêm ở một trạm nhỏ ven quốc lộ, và anh tài xế xe tải đường dài tối thứ năm nào cũng ghé, cho tới một tuần anh không ghé nữa. Đây là truyện do Kho Sách Nói viết, mọi nhân vật đều là hư cấu.
Chào bạn, đây là Kho Sách Nói. Trên những con đường dài xuyên đêm, có những ngọn đèn nhỏ mà người đi đường nhớ hơn cả tên các thành phố. Mời bạn dừng xe ở một ngọn đèn như thế.
Ngọn đèn giữa hai đèo
Trạm xăng nằm giữa hai con đèo, cách thị trấn gần nhất mấy chục cây số. Ban ngày xe cộ ồn ào, ban đêm chỉ có xe tải, xe khách và tiếng dế. Trạm có hai trụ bơm, một mái tôn, một cái quầy nhỏ có bình thủy và mấy cái ly nhựa.
Cô gái làm ca đêm ở đó đã hai năm. Cô xin ca đêm vì lương cao hơn, ban ngày còn về phụ mẹ làm rẫy. Cô quen với bóng tối, quen với tiếng còi xe từ xa, quen với việc nhìn đèn pha là đoán được xe gì, chở gì, chạy đi đâu.
Tài xế đường dài ghé trạm thường mệt mỏi, ít nói. Họ đổ dầu, trả tiền, có người xin ly nước, có người chỉ đứng vươn vai rồi đi. Cô pha sẵn một bình cà phê đen, ai muốn thì rót, không lấy tiền.
Mái trạm trống trơn, sân xi măng bạc phếch, không một chậu cây. Cô từng trồng thử mấy cây rau, nắng gió quật chết hết. Cô bảo ở đây chỉ có người với xăng là sống được.
Tối thứ năm
Anh tài xế ấy bắt đầu ghé vào một tối mùa khô. Xe tải thùng kín, biển số tỉnh xa, chạy tuyến dài, tuần nào cũng qua đây vào tối thứ năm, khoảng mười một giờ. Anh đổ dầu, rót một ly cà phê, ngồi ở bậc thềm uống, nhìn đường.
Ban đầu hai người chỉ chào nhau. Rồi một tối, anh hỏi cô sao trạm trống trải vậy. Cô kể chuyện mấy cây rau chết. Anh cười, nói nhà anh dưới quê có mấy chậu hoa giấy của mẹ, nắng cháy mấy cũng không chết, càng nắng càng đỏ.
Từ đó mỗi tối thứ năm, anh ngồi lại lâu hơn. Mười lăm phút, hai mươi phút. Anh kể chuyện đường đèo, chuyện ngủ trong cabin, chuyện mẹ ở quê hay gọi điện nhắc anh ăn cơm. Cô kể chuyện rẫy cà phê, chuyện thằng em sắp thi.
Cô bắt đầu để ý tiếng máy xe của anh, một tiếng gầm trầm có lẫn tiếng lạch cạch ở thùng sau. Tối thứ năm, cứ nghe tiếng ấy từ xa là cô đứng dậy, pha lại bình cà phê cho nóng.
Tuần không có tiếng xe
Rồi có một tối thứ năm, mười một giờ, mười hai giờ, rồi một giờ sáng, tiếng xe ấy không tới. Cô ngồi ở quầy, ly cà phê pha sẵn nguội dần. Mỗi lần có đèn pha từ dốc đổ xuống, cô lại nhổm dậy, rồi lại ngồi xuống.
Cô không có số điện thoại của anh. Cô chưa từng hỏi, vì nghĩ không cần. Tối thứ năm nào anh cũng tới, như mặt trời mọc đằng đông, ai lại đi xin số điện thoại của mặt trời.
Gần sáng, có chiếc xe khách ghé đổ dầu. Anh phụ xe kể trên đèo phía bắc mấy hôm trước có xe tải bị nạn, đường kẹt cả buổi. Cô nghe mà lạnh người, hỏi xe gì, chở gì. Anh phụ xe lắc đầu, không biết.
Cả tuần đó cô không ngủ được ngon. Ban ngày ra rẫy, tay hái cà phê mà đầu cứ nghĩ tới con đèo. Cô tự trách mình lo cho một người mình còn không biết tên đầy đủ.
Chậu hoa trên thùng xe
Tối thứ năm tuần sau, mười một giờ kém năm, tiếng gầm trầm lẫn tiếng lạch cạch vang lên ở dốc. Cô đứng bật dậy, làm đổ cả ly nhựa. Xe tải dừng ở trụ bơm, anh nhảy xuống, mặt hốc hác, tay còn dính dầu mỡ.
Anh kể tuần trước xe hỏng hộp số ở bên kia đèo, nằm chờ thợ ba ngày, rồi phải quay về bãi sửa. Không ai bị gì cả. Cô nghe xong, quay mặt đi, rót cà phê mà tay run, rót tràn ra quầy.
Anh trèo lên thùng xe, bê xuống một chậu hoa giấy, bông đỏ thẫm, cành gai góc, gốc to bằng cổ tay. Anh nói tranh thủ lúc xe sửa, anh về quê một bữa, xin mẹ một chậu. Mẹ anh hỏi xin cho ai, anh nói cho một cái trạm xăng.
Cô ôm chậu hoa, gai cào xước cả tay, không thấy đau. Hai người kê chậu hoa ngay góc trụ bơm, chỗ có nắng sớm. Anh dặn cứ để nắng, đừng tưới nhiều, hoa giấy ưa khổ.
Mùa hoa giấy
Mấy tháng sau, chậu hoa giấy bén rễ, vươn cành lên tận cột trụ, nở đỏ cả một góc trạm. Tài xế đi ngang ai cũng ngó. Có người dừng xe chụp ảnh. Có người hỏi cô trồng sao mà tốt vậy, cô cười, nói hoa của người ta cho.
Tối thứ năm nào anh cũng ghé. Giờ anh ngồi lâu hơn, có hôm ngồi tới nửa tiếng, có hôm ngủ gục trên bậc thềm mười phút, cô không gọi, để anh ngủ. Hai người đã có số điện thoại của nhau. Anh nhắn mỗi khi qua đèo, chỉ một chữ: qua.
Có tối, anh nói chuyến tới anh xin nghỉ một ngày, đi thẳng lên thị trấn, nếu cô rảnh thì anh muốn gặp ban ngày một lần, xem mặt cô dưới ánh nắng thế nào. Cô không trả lời ngay. Cô cúi xuống nhặt mấy cánh hoa giấy rụng trên quầy.
Rồi cô nói, được. Đèn pha một chiếc xe khác đổ xuống dốc. Cô đứng dậy, ra trụ bơm, ngang qua chậu hoa giấy đỏ rực trong đêm, như một ngọn đèn thứ hai mà trước giờ trạm xăng chưa từng có.
Câu hỏi thường gặp
Truyện trạm xăng ven quốc lộ có thật không?
Không. Đây là truyện ngắn hư cấu do Kho Sách Nói viết. Cô bán xăng, anh tài xế và trạm xăng giữa hai đèo đều được dựng lên, không gắn với tuyến đường hay địa danh có thật.
Hoa giấy có dễ trồng ở nơi nắng gió không?
Hoa giấy là loại cây ưa nắng, chịu hạn khá tốt và thường ra hoa nhiều khi đất hơi khô. Tuy vậy mỗi vùng đất khác nhau, nên muốn trồng lâu dài vẫn nên hỏi người bán cây hoặc người trồng có kinh nghiệm ở nơi mình.
Vì sao cô gái không hỏi số điện thoại của người tài xế?
Vì sự quen thuộc khiến cô tưởng anh sẽ luôn có mặt. Chỉ khi anh vắng, cô mới thấy mối quen ấy mong manh tới đâu. Truyện gợi rằng nhiều khi ta chỉ nhận ra một người quan trọng khi người ấy không đến.
Truyện có phải là truyện tình yêu không?
Truyện có một tình cảm đang lớn dần, nhưng khép lại ở lời hẹn gặp ban ngày, chưa nói gì thêm. Người nghe có thể tự viết phần tiếp theo trong đầu mình.
Truyện này hợp với ai nghe?
Hợp với những người làm ca đêm, những tài xế đường dài và gia đình họ, và những ai thích những câu chuyện tình cảm chậm, ít lời. Cũng hợp nghe trên một chuyến xe đêm.